Anlaşma sağlanırsa
Taraflar anlaşırsa ücreti taraflar öder; aksi kararlaştırılmadıkça ücret taraflarca eşit karşılanır (6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A). Ücret tarifenin ikinci kısmına göre, üzerinde anlaşılan miktar dilimlere bölünerek ve miktar büyüdükçe azalan oranlarla hesaplanır. Ücrete esas tutar anlaşmanın konusuna göre değişir (Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi m.7):
- Tahliye istenen uyuşmazlıkta anlaşılırsa bir yıllık kira bedelinin yarısı,
- Kira bedelinde anlaşılırsa yeni kira ile önceki kira arasındaki farkın bir yıllık tutarı,
- Kira alacağı, güvence bedeli ya da tazminat gibi bir para alacağında anlaşılırsa üzerinde anlaşılan tutar.
Anlaşma halinde ücret, tarifenin birinci kısmındaki iki saatlik ücretten ve tarifenin anlaşma için belirlediği en az ücretten düşük olamaz. Taraflar istemlerin yalnız bir kısmında anlaşırsa ücret, üzerinde anlaşılan kısım üzerinden hesaplanır.
Anlaşma sağlanamazsa
Arabuluculuk anlaşmayla bitmezse ücret, uyuşmazlığın konusu para olsa bile tarifenin birinci kısmına göre saat başına belirlenir; kira uyuşmazlıklarında saat ücreti, uyuşmazlığın taraflarındaki kişi sayısına göre değişir. İki saatlik ücret Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenir. Taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması ya da görüşmelerin iki saatten kısa sürmesi bunu değiştirmez. Görüşmeler iki saati aşarsa aşan kısmın ücretini, aksi kararlaştırılmadıkça taraflar eşit olarak öder (6325 sayılı Kanun m.18/A).
Ücret ödenmeyen haller
Dava şartı arabuluculukta arabulucu taraflardan masraf isteyemez. Süreç, başvurunun sehven ya da mükerrer kaydedilmesi veya uyuşmazlığın arabuluculuğa elverişli olmaması nedeniyle sona erdirilirse arabulucuya ücret ödenmez (Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi m.2 ve m.5).
Hangi yılın tarifesi uygulanır?
Ücret, arabuluculuk faaliyetinin sona erdiği tarihte yürürlükte olan tarifeye göre belirlenir ve tarifedeki ücretlerin altında ücret kararlaştırılamaz (6325 sayılı Kanun m.7; Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi m.1 ve m.10). Tarife her yıl yenilenir; hesaplayıcı yürürlükteki tarifeyi kullanır, daha önce sona eren bir arabuluculukta o tarihteki tarife esas alınır.
Davada kim öder?
Bütçeden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, açılacak davada yargılama giderlerinden sayılır (m.18/A). Davayı kaybeden taraf kural olarak harç, tebligat, tanık, bilirkişi ve keşif giderleri gibi yargılama giderlerini ve karşı taraf avukatla temsil edildiyse Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen vekalet ücretini öder. İki taraf da kısmen haklı çıkarsa mahkeme giderleri haklılık oranına göre paylaştırır (HMK m.323 ve m.326).
Geçerli bir mazeret göstermeksizin ilk toplantıya katılmayan taraf son tutanakta belirtilir. Bu taraf davada kısmen veya tamamen haklı çıksa bile karşı tarafın ödemekle yükümlü olduğu yargılama giderlerinin yarısından sorumlu tutulur ve lehine, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen vekalet ücretinin yarısına hükmedilir (m.18/A). Ayrıntılar kira uyuşmazlıklarında arabuluculuk sayfasında.
Anlaşma sağlanamazsa tahliye ya da kira tespiti davası açılırken ödenecek harç ve gider avansı dava harcı hesaplama aracında, tahliye davasının hangi süre içinde açılacağı tahliye davası süre hesaplama aracında hesaplanır.
Dosyanızı birlikte değerlendirelim
Kira uyuşmazlıklarında kiraya veren ya da kiracı vekili olarak arabuluculuk görüşmelerine katılıyoruz: anlaşma belgesinin icraya elverişli yazılması, icra edilebilirlik şerhi ve anlaşma sağlanamazsa dava. Ön değerlendirme için kira sözleşmesi, kira ödemelerini gösteren belgeler ve varsa ihtarnameler yeterlidir.
